ဘယ်လိုကျန်းမာရေးပြဿနာမျိုးဖြစ်စေ ကြိုတင်ကာကွယ်ခြင်းဟာ ကုသခြင်း ထက်ပိုမိုကောင်းမွန်တဲ့ နည်းလမ်းတစ်ခုဖြစ်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် အတွင်းတိမ် ဖြစ်စေတဲ့အဓိကအကြောင်းအရင်းများကို ကောင်းစွာသိရှိထားဖို့လိုပါတယ်။
၁။ အသက်အရွယ် - မျက်စိမှန်ဘီလူးများဟာ အသက်အရွယ် ရလာတာနဲ့ အမျှ ယိုယွင်းလာပါတယ်။ မျက်စိမှာပါဝင်တဲ့ ပရိုတိန်းများကို ထိခိုက်စေတဲ့ ဓာတ်အပြောင်းအလဲများကြောင့် ပိုထူလာပြီး ပိုမိုမာကျောလာပါတယ်။
၂။ အောက်မှာဖော်ပြထားတဲ့တချို့သောဆေးဝါးများကြောင့်လည်း ဖြစ်တတ် ပါတယ်။
- စတီးရွိုက်ဆေးများ၊ တရုတ်တိုင်းရင်းဆေးများ၊ တိုင်းရင်းဆေးများ၊ တစ်ကြိမ်တည်းမှာအများကြီးအသုံးပြုရသည့်ဆေးများ(Bolus Drugs)၊ စတီးရွိုက်ပါဝင်တဲ့သဘာဝဆေးများ။
- Phenothiazine အမျိုးအစား စိတ်ကိုပြောင်းလဲစေသည့်ဆေးများ။
- နှလုံးခုန်နှုန်းကိုလျော့ကျစေသည့်ဆေးများ(Atropine Blocker)။
- Beta ကိုတားဆီးပေးသည့်ဆေးများ(Beta Blockers)။
- သွေးတွင်းအဆီကျဆေးများကို လွန်ကဲစွာသောက်သုံးခြင်း။
- ရင်သားကင်ဆာအတွက်သောက်ရသည့် Tamoxifen ဆေး။
ဒါကြောင့် ကျွန်တော်တို့အနေနဲ့ ကိုယ့် ခန္ဓာကိုယ်ကို သေချာဂရုတစိုက် စောင့်ရှောက်ဖို့လိုပါတယ်။ ဒါဆိုရင် အတွင်းတိမ်ဖြစ်စေတဲ့ တချို့ဆေးဝါးများကို ရှောင်ရှားနိုင်မှာဖြစ်ပါတယ်။
၃။ ခရမ်းလွန်ရောင်ခြည် - ခရမ်းလွန်ရောင်ခြည်နဲ့ထိတွေ့မှုများတဲ့အခါမှာ မျက်စိမှန်ဘီလူးအစွန်းမှာဖြစ်တဲ့အတွင်းတိမ်(Cortical) ဖြစ်နိုင်ခြေများ ပါတယ်။ ဒါကိုလျှော့ချဖို့အတွက် နေပူထဲထွက်တဲ့အခါမှာ နေကာမျက်မှန် တပ်ခြင်း၊ အနားစွန်းကျယ်တဲ့ဦးထုပ်ဆောင်းခြင်းများကို လုပ်ဆောင်သင့် ပါတယ်။
၄။ ဆေးလိပ်သောက်ခြင်း။
၅။ အရက်သောက်နှုန်းများခြင်း။
၆။ တချို့သောရောဂါများဟာလည်း အတွင်းတိမ်ဖြစ်ခြင်းနဲ့ ဆက်စပ် နေပါ တယ်။
- ဆီးချို - သွေးတွင်းသကြားဓာတ်မြင့်မားမှုနဲ့ ဆီးချိုကို မထိန်းသိမ်း နိုင်ခြင်းဟာ အတွင်းတိမ်ဖြစ်နိုင်ခြေကို မြင့်မားစေပါတယ်။
- Galactose ဓာတ်အားအသုံးမပြုနိုင်သည့် ရောဂါ (Galactosemia Disease)။
- အသည်း၊ ဦးနှောက်နှင့် တခြားအစိတ်အပိုင်းများတွင် Copper ဓာတ်များစုပုံလာစေသည့်ရောဂါ (Wilson Disease)။
- ကယ်လ်ဆီယမ်ဓာတ်ချို့တဲ့ခြင်း။
- ကြွက်သားကြုံလှီခြင်း(Myotonic Dystrophy)။
- နှင်းခူ (Atopic Dermatitis)။
- သွေးကြောရောင်ရမ်ခြင်းရောဂါတစ်မျိုး(Takayasu Arteritis)။
၇။ မျက်စိထိခိုက်မှုအပါအဝင် မတော်မဆထိခိုက်မှုများ - မျက်စိထဲကို ကျောက်ခဲ(သို့)တခြားသတ္တုပစ္စည်းများနဲ့ ထိခိုက်မိမယ်ဆိုရင် အတွင်းတိမ် ကိုသာမက မျက်စိကိုပါထိခိုက်စေပြီး အမြင်အာရုံကို အချိန်ကြာမြင့်စွာ ဆိုးရွား စေသည်အထိဖြစ်နိုင်ပါတယ်။
၈ ။ ဓာတ်ရောင်ခြည်နှင့်ထိတွေ့မှုရှိခြင်း။ ကင်ဆာရောဂါလူနာလိုမျိုး ဦးခေါင်းကို ဓာတ်ရောင်ခြည်နဲ့ ထိတွေ့မှုရှိသူများဟာလည်း အတွင်းတိမ် ဖြစ်နိုင်ခြေများပါတယ်။
၉ ။ အယ်ကာလိုင်းပစ္စည်းများအပါအဝင် ဓာတုပစ္စည်းများဟာ မျက်စိထဲကို ဝင်ပြီး မျက်ဆန်နဲ့ မှန်ဘီလူးတို့ကို ဖြတ်သန်းသွားတဲ့အခါမှာ အတွင်းတိမ် ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။
၁၀။ ဓာတ်လိုက်ခြင်း။
၁၁ ။ မျက်စိနှင့်ပတ်သက်သည့်အောက်ပါလက္ခဏာများ -
- မျက်စိနံရံရှိအလယ်လွှာရောင်ခြင်း (Uveitis)။
- မျက်စိအလွှာကွာကျခြင်း(Exfoliation Syndrome)။
- မျက်စိမှန်ဘီလူးနှင့် မျက်စိအတွင်းလွှာကြားအရည်(Vitreous) (သို့) မျက်စိအတွင်းလွှာ ခွဲစိတ်ကုသမှုခံယူခဲ့ဖူးသူများ။
- မျက်စိအရှေ့ပိုင်းကိုသွေးပို့လွှတ်မှုမရှိခြင်း(ASI)။
- အမြင်အာရုံယိုယွင်းသည့်ရောဂါတစ်မျိုး(Retinitis Pigmentosa)။
- မျက်စိသွေးပေါင်ချိန်ကျခြင်း (6mm/Hg အောက်လျော့နည်းခြင်း)။
အခုဆိုရင် အတွင်းတိမ်ဖြစ်စေတဲ့ အကြောင်းအရင်းများကိုသိခဲ့ပြီးဖြစ်ပါတယ်။ အထက်မှာဖော်ပြခဲ့တဲ့အချက်တွေကိုကြည့်မယ်ဆိုရင် အသက်အရွယ် ဆိုတဲ့ တစ်ချက်တည်းကိုသာလျှင် ကျွန်တော်တို့ မထိန်းချုပ်နိုင်တာဖြစ်ပါတယ်။ တခြား အကြောင်းအရင်းတွေကိုတော့ ကျွန်တော်တို့အနေနဲ့ ရှောင်လွှဲနိုင်ပါတယ်။ ဆေးလိပ်မသောက်ဘူး၊ ပုံမှန်အရက်သောက်ခြင်းကိုလျှော့ချမယ်၊ အဝကျယ်တဲ့ ဦးထုပ်ဆောင်းပြီး နေကာမျက်မှန်တပ်ခြင်းဖြင့် ခရမ်းလွန်ရောင်ခြည် ထိတွေ့မှုကို လျှော့ချမယ်၊ အန္တရာယ်ရှိတဲ့ ကြီးကြီးမားမားရောဂါတွေ မဖြစ်အောင် ကိုယ့်ကိုယ် ကို ဂရုပြုနေထိုင်မယ်ဆိုရင် အတွင်းတိမ်ရောဂါကို ကာကွယ်နိုင်မှာဖြစ်ပါတယ်။ တကယ်လို့ သင်ဟာ ဆီးချိုရောဂါခံစားနေရသူတစ်ယောက်ဖြစ်နေခဲ့မယ်ဆိုရင် သွေးတွင်းသကြားဓာတ်ကို အမြဲတမ်း ဂရုတစိုက်ထိန်းသိမ်းပြီး မလိုအပ်တဲ့ ဆေးတွေကို မသောက်ဖို့ အကြံပြုပါရစေ။ ပြီးတော့ လက်ရှိမှာ မျက်စိနဲ့ ပတ်သက်တဲ့ ရောဂါတစ်ခုခုကို ခံစားနေရတယ်ဆိုရင်လည်း မျက်စိအထူး ကုဆရာဝန်နဲ့ ပုံမှန်ပြသပြီး ဆွေးနွေးတိုင်ပင်သင့်ပါတယ်။
အတွင်းတိမ်ရောဂါကိုရှာဖွေစစ်ဆေးခြင်း
မျက်စိအတွင်းတိမ်ရောဂါကို ရှာဖွေစစ်ဆေးမယ်ဆိုရင် လိုအပ်တဲ့ ကုသမှုကို စနစ်တကျလမ်းညွှန်မှုပေးနိုင်တဲ့ မျက်စိအထူးကုဆရာဝန်နဲ့ စစ်ဆေးသင့် ပါတယ်။